تاثیر احتمالی عصاره زیره سیاه در پیشگیری از سنگ کلیه



به گزارش پایگاه خبری صراط به گزارش ایسنا، سنگ کلیه یکی از شایع ترین بیماری های دستگاه ادراری است که اغلب عود می کند. ۸۰ درصد سنگ های کلیه از کلسیم تشکیل شده اند و شایع ترین آنها اگزالات کلسیم است.

عوامل مختلفی در تشکیل سنگ کلیه نقش دارند مانند رژیم غذایی، چاقی، محدودیت فعالیت بدنی، ژنتیک، شغل، آب و هوا، برخی داروها و غیره. سنگ های ادراری علاوه بر ایجاد درد و انسداد شدید در هنگام بیرون آمدن سنگ، می تواند منجر به نارسایی کلیه شود.

در حال حاضر از تکنیک های خرد کردن، نفرولیتوتومی از راه پوست، روش های جراحی و داروهای مختلف برای جلوگیری از چرخش سنگ کلیه و حرکت سنگ ها استفاده می شود.

با توجه به عوارضی که این روش ها می توانند داشته باشند، محققان به دنبال روش های جدیدی برای پیشگیری و درمان سنگ کلیه هستند. در سال های اخیر استفاده از گیاهان دارویی از جمله زیره سیاه برای پیشگیری و درمان سنگ کلیه مورد توجه قرار گرفته است. زیره دارای اثرات آنتی اکسیدانی، ضد التهابی و گرفتگی عضلات است و برخی مطالعات در مورد فواید زیره در درمان سنگ کلیه صحبت کرده اند.

بدین ترتیب؛ در یک مطالعه، محققان تأثیر عصاره زیره سیاه را بر اندازه سنگ کلیه در بیماران مبتلا به سنگ کلیه کلسیمی بررسی کردند.

این کارآزمایی بالینی با شرکت ۵۰ بیمار مبتلا به سنگ کلیه اگزالات کلسیم انجام شد. نوع سنگ توسط پزشک با رادیوگرافی، سونوگرافی و آزمایش ادرار تشخیص داده شد.

محققان به طور تصادفی این بیماران را به دو گروه کنترل و مداخله تقسیم کردند. بیماران گروه مداخله ۲۰۰ میلی گرم عصاره الکلی زیره سیاه را دو بار در روز (هر بار ۱۰۰ میلی گرم) در کپسول علاوه بر درمان های معمول دریافت کردند. گروه کنترل فقط با درمان معمول ادامه داد.

پس از اولین ویزیت، اطلاعات دموگرافیک بیماران از قبیل سن، جنس و … و همچنین قد و وزن بیماران ثبت شد. همچنین بیماران در ابتدای مطالعه و سه ماه بعد برای تعیین اندازه سنگ تحت سونوگرافی و رادیولوژی قرار گرفتند. فاکتورهای بیوشیمیایی ادرار بیمار نیز اندازه گیری شد.

از ۵۰ شرکت کننده مطالعه، چهار نفر از هر یک از گروه های مداخله و کنترل حذف شدند و در نهایت ۴۲ نفر تا پایان مطالعه باقی ماندند.

بررسی فاکتورهای بیوشیمیایی ادرار در گروه مداخله و کنترل در ابتدا و در پایان مطالعه نشان داد که تنها میزان اگزالات ادرار در گروه مداخله کاهش یافته است. اما میانگین pH ادرار، سیترات و حجم ادرار تفاوت معنی داری نداشت.

همچنین اندازه سنگ کلیه نشان داد که اندازه سنگ در گروه مداخله کاهش یافته است، اما این کاهش از نظر آماری معنی دار نبود.

یافته های این مطالعه نشان داد که مصرف عصاره الکلی زیره سیاه باعث کاهش دفع اگزالات در ادرار می شود، اما باز هم تاثیری بر اندازه سنگ کلیه ندارد.

با توجه به نتایج این مطالعه، محققان این مطالعه پیشنهاد می کنند که این مکمل ممکن است برای پیشگیری و درمان کمکی بیماران مبتلا به سنگ کلیه اگزالات کلسیمی توصیه شود.

به گفته این محققان؛ کاهش اگزالات در ادرار ممکن است در جلوگیری از تجمع کریستال های اگزالات کلسیم و تشکیل سنگ کلیه موثر باشد. اگرچه مکانیسم این اثر هنوز نامشخص است.

این محققان پیشنهاد می کنند که تحقیقات آینده در دوره های زمانی طولانی و در مقادیر مختلف عصاره سیاه انجام شود.

در انجام این پژوهش زهره آقامیری، علیرضا فراستی، مریم جوادی; عیسی محمدی زیدی از پژوهشکده عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت دانشگاه علوم پزشکی قزوین به همراه سپیده حاجیان و علی اکبر کرمی از گروه نفرولوژی بیمارستان قزوین از محققان موسسه پیشگیری از بیماری های غیرواگیر دانشگاه علوم پزشکی قزوین ، در این مطالعه شرکت کردند.

یافته های این مطالعه در اردیبهشت ماه سال جاری در مجله دانشکده پزشکی اصفهان به عنوان یک مقاله علمی با عنوان تأثیر عصاره الکلی زیره سیاه (Nigella satvia) بر اندازه سنگ در بیماران مبتلا به سنگ کلیه اگزالات کلسیم منتشر شد.